Η ανακοίνωση των βαθμολογιών των Πανελλαδικών Εξετάσεων 2026 και των στατιστικών στοιχείων των Γενικών Λυκείων ξεκαθαρίζει πλέον σε μεγάλο βαθμό το τοπίο για την πορεία των βάσεων εισαγωγής. Η ανάλυση των αποτελεσμάτων δείχνει ότι η φετινή χρονιά δεν χαρακτηρίζεται από μία ενιαία τάση, αλλά από τέσσερις διαφορετικές «ταχύτητες» ανάλογα με το Επιστημονικό Πεδίο, με τις μεγαλύτερες αυξήσεις να αναμένονται στις Πολυτεχνικές Σχολές και τις σημαντικότερες πιέσεις να καταγράφονται στις σχολές Οικονομίας και Πληροφορικής. Η εικόνα, που προκύπτει από τις επιδόσεις των υποψηφίων αποτυπώνει τις διαφορετικές συνθήκες που επικράτησαν στα εξεταζόμενα μαθήματα. Η δυσκολία των θεμάτων, η κατανομή των υψηλών βαθμολογιών αλλά και οι μεταβολές στον αριθμό των υποψηφίων διαμορφώνουν διαφορετικές συνθήκες σε κάθε Επιστημονικό Πεδίο. Για τον λόγο αυτό, η εκτίμηση των βάσεων δεν μπορεί να προκύψει από μία απλή σύγκριση των μέσων όρων, αλλά απαιτεί σύνθετη στατιστική επεξεργασία. Τις φετινές εκτιμήσεις παρουσιάζει στο protothema.gr ο εκπαιδευτικός αναλυτής της PIXIDAedu, Κωνσταντίνος Παπαγιαννούλης, ο οποίος έχει αναπτύξει αναλυτικό μοντέλο επεξεργασίας που αξιοποιεί σύγχρονες αλγοριθμικές μεθόδους και πολυπαραγοντική στατιστική ανάλυση. Η μελέτη επιχειρεί να αποτυπώσει με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια τις τάσεις που διαμορφώνονται στις βάσεις εισαγωγής. Όπως επισημαίνει ο ίδιος, «οι αξιόπιστες εκτιμήσεις δεν βοηθούν μόνο στην αποτύπωση της εικόνας των βάσεων, αλλά και στη σωστή στρατηγική συμπλήρωσης του μηχανογραφικού. Παρότι οι εκπαιδευτικοί συμβουλεύουν συχνά τους υποψηφίους να δηλώνουν όλες τις σχολές που τους ενδιαφέρουν, η υπερβολικά μεγάλη λίστα επιλογών μπορεί να δημιουργήσει δύο σοβαρά προβλήματα: αφενός να αποπροσανατολίσει από τη στρατηγική επιλογή τμημάτων και τις πιθανότητες μετεγγραφής και αφετέρου να οδηγήσει στην υποβάθμιση σχολών που βρίσκονται εντός των πραγματικών δυνατοτήτων του υποψηφίου, τοποθετώντας τες πολύ χαμηλότερα στη σειρά προτίμησης». Τέσσερις διαφορετικές εικόνες στις βάσεις Η στατιστική ανάλυση δείχνει ότι οι φετινές βάσεις διαμορφώνονται ουσιαστικά με τέσσερις διαφορετικές τάσεις. Το 2ο Επιστημονικό Πεδίο παρουσιάζει τη σαφέστερη ανοδική δυναμική. Οι καλύτερες επιδόσεις οδηγούν σε σημαντικές αυξήσεις στις Πολυτεχνικές και στις περισσότερες Θετικές Σχολές, όπου αναμένεται να καταγραφούν οι μεγαλύτερες μεταβολές προς τα πάνω. Στο 3ο Επιστημονικό Πεδίο η εικόνα παραμένει επίσης θετική, αλλά με σαφώς ηπιότερους ρυθμούς. Η βελτίωση στη Φυσική ενισχύει τις βάσεις, ωστόσο οι χαμηλότερες επιδόσεις στη Βιολογία και τη Χημεία περιορίζουν το συνολικό εύρος της ανόδου στις Σχολές Υγείας. Στο 1ο Επιστημονικό Πεδίο, αντίθετα, οι χαμηλότερες επιδόσεις στα Αρχαία Ελληνικά δημιουργούν ήπιες καθοδικές πιέσεις στις Ανθρωπιστικές, Νομικές και Κοινωνικές Σπουδές. Τη μεγαλύτερη πτωτική τάση εμφανίζει το 4ο Επιστημονικό Πεδίο, όπου οι χαμηλές επιδόσεις στο μάθημα της Οικονομίας επηρεάζουν σχεδόν το σύνολο των οικονομικών, διοικητικών και αρκετών τμημάτων Πληροφορικής. Εφόσον οι προτιμήσεις των υποψηφίων κινηθούν στα ίδια περίπου επίπεδα με την περσινή χρονιά, οι εκτιμήσεις συγκλίνουν σε μία εικόνα με σημαντική άνοδο στις Πολυτεχνικές Σχολές, ηπιότερη άνοδο στις Σχολές Υγείας, μικρή υποχώρηση στις Ανθρωπιστικές και μεγαλύτερη πτώση στις σχολές Οικονομίας και Πληροφορικής. Πώς προκύπτουν οι εκτιμήσεις Η ανάλυση δεν βασίζεται αποκλειστικά στους μέσους όρους των βαθμολογιών, αλλά σε εξελιγμένο μοντέλο εκτίμησης που αξιοποιεί οκτώ διαφορετικές κατηγορίες δεδομένων. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, στις αντίστοιχες εκτιμήσεις του 2025 η μέση απόκλιση περιορίστηκε στα 180 μόρια, ενώ για τα τμήματα με βάσεις άνω των 15.000 μορίων η μέση απόκλιση ήταν μικρότερη από 90 μόρια, στοιχείο που ενισχύει την αξιοπιστία της συγκεκριμένης μεθοδολογίας. Οι πίνακες που ακολουθούν παρουσιάζουν τις εκτιμήσεις για συνολικά 247 μονοπεδιακά τμήματα της ανώτατης εκπαίδευσης, δηλαδή τμήματα στα οποία η εισαγωγή πραγματοποιείται από ένα μόνο Επιστημονικό Πεδίο. Οι εκτιμώμενες βάσεις έχουν στρογγυλοποιηθεί στην πλησιέστερη δεκάδα και αποτυπώνουν τη στατιστικά πιθανότερη εξέλιξη με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις δεν αποτελούν πρόβλεψη με απόλυτη βεβαιότητα. Ο καθοριστικός παράγοντας που θα κρίνει την τελική διαμόρφωση των βάσεων παραμένει άγνωστος μέχρι την ολοκλήρωση της διαδικασίας: οι επιλογές των ίδιων των υποψηφίων κατά τη συμπλήρωση του μηχανογραφικού δελτίου. Οι αριθμοί που ακολουθούν αποτυπώνουν, συνεπώς, τη στατιστικά πιθανότερη εξέλιξη με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα και όχι το οριστικό αποτέλεσμα. 
Βασιλική Χρυσοστομίδου-protothema.gr
