Γράφει η μαθήτρια Ευτυχία Καραθάνου Σήμερα θα σας παρουσιάσω ένα έργο που ξεπερνά τα όρια μιας απλής σχολικής εργασίας και μετατρέπεται σε μια ζωντανή συνάντηση λογοτεχνίας, ιστορίας και μαθητικής δημιουργίας. Πρόκειται για το βιβλίο «Ελεύθεροι Πολιορκημένοι του Σολωμού και Ελεύθερη Πολιορκημένη των μαθητών», το οποίο δημιουργήθηκε στο 2ο Γυμνάσιο Αγρινίου «Κοσμάς ο Αιτωλός», με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την Έξοδο του Μεσολογγίου, ένα γεγονός που έχει μείνει ανεξίτηλο στην εθνική μας μνήμη. Η επιμέλεια του βιβλίου έγινε από την άξια φιλόλογό μας κυρία Μαρία Ν. Αγγέλη. Με την καθοδήγηση της καθηγήτριάς μας και τη σημαντική οικονομική υποστήριξη της κυρίας Βασιλικής Κ. Μαραγιάννη, Συμβολαιογράφου και Προέδρου του Φιλολογικού-Λογοτεχνικού Ομίλου «Κωνσταντίνος Χατζόπουλος», καταφέραμε να ολοκληρώσουμε ένα έργο, με ιδιαίτερη αισθητική και βαθύτερο νόημα. Το βιβλίο αυτό δεν είναι απλώς μια σχολική εργασία, αλλά μια ζωντανή σύνδεση με την ιστορία και τους ανθρώπους της. Στην αρχή του βιβλίου περιλαμβάνονται ο πρόλογος της Χορηγού μας και ένας χαιρετισμός από τον Σχολικό Σύμβουλο Φιλολόγων Αιτωλοακαρνανίας. Ακολουθεί η εισαγωγή της Φιλολόγου μας. Το εξώφυλλο ξεχωρίζει ιδιαίτερα, καθώς απεικονίζει τη «Μάνα» μέσα από το σκίτσο του Χρήστου Παπανίκου, αποδίδοντας συμβολικά τη συγκίνηση και το βάθος του έργου. Η δομή του βιβλίου χωρίζεται σε δύο βασικά μέρη: Στο πρώτο μέρος συναντάμε το Σχεδίασμα Β’ από τους «Ελεύθερους Πολιορκημένους» του Διονυσίου Σολωμού, ένα από τα σημαντικότερα έργα της ελληνικής ποίησης, που περιγράφει με ένταση και συγκίνηση την πολιορκία του Μεσολογγίου. Στο δεύτερο μέρος παρουσιάζονται οι δημιουργικές εργασίες των μαθητών της Γ’ τάξης, οι οποίες είναι εμπνευσμένες από το ποίημα και την ιστορική πραγματικότητα της Εξόδου. Μέσα από τα κείμενά τους, οι μαθητές προσπάθησαν να δώσουν φωνή στη Μάνα και να εκφράσουν τη δική τους οπτική. Η Έξοδος του Μεσολογγίου αποτελεί ένα από τα πιο δραματικά και ηρωικά γεγονότα της Ελληνικής Επανάστασης. Οι πολιορκημένοι κάτοικοι βρέθηκαν αντιμέτωποι με την πείνα, την απελπισία και τον θάνατο, χωρίς όμως να εγκαταλείψουν τον αγώνα τους. Αυτή η τραγική, αλλά και ηρωική πραγματικότητα ενέπνευσε βαθιά τον Διονύσιο Σολωμό, ο οποίος αποτύπωσε τον αγώνα αυτό στους «Ελεύθερους Πολιορκημένους». Στο ποίημα δίνεται ιδιαίτερη βαρύτητα στον άμαχο πληθυσμό και κυρίως στη μορφή της Μάνας, η οποία γίνεται σύμβολο αντοχής, πόνου και δύναμης μέσα στις δύσκολες συνθήκες της πολιορκίας. Αυτή η πλευρά του έργου ευαισθητοποίησε έντονα τους μαθητές της τάξης μου, οι οποίοι, με την καθοδήγηση και βοήθεια της κυρίας Αγγέλη, δημιούργησαν εργασίες δημιουργικής γραφής με θέμα « Η Μεσολογγίτισσα μάνα, την παραμονή της Εξόδου, γράφει στο ημερολόγιό της». Τα κείμενά τους αποτυπώνουν βαθιά συναισθήματα και συμπεριλαμβάνονται στο βιβλίο. Επιπλέον, μαθητές προηγούμενων ετών του σχολείου συνέβαλαν με δικές τους δημιουργίες, εμπλουτίζοντας το έργο με διαφορετικές οπτικές και προσεγγίσεις. Σκοπός αυτών των εργασιών δεν ήταν μόνο η γνώση, αλλά κυρίως η καλλιέργεια σεβασμού, ευαισθησίας και ενσυναίσθησης απέναντι στον ανθρώπινο πόνο και την ιστορική μνήμη. Παράλληλα, μαθητές και μαθήτριες πρόσθεσαν στο βιβλίο και εικαστικά έργα, εμπνευσμένα από την Έξοδο του Μεσολογγίου και τους στίχους του Σολωμού, δίνοντας και μια καλλιτεχνική διάσταση στο σύνολο. Στις σελίδες του βιβλίου συναντάμε επίσης γνωστούς ιστορικούς πίνακες, όπως έργα των Ντελακρουά, Εμίλ Ντε Λανσάκ και Βρυζάκη, που αποτυπώνουν με τον δικό τους τρόπο το γεγονός της Εξόδου. Το συγκεκριμένο έργο μας έδωσε την ευκαιρία να προσεγγίσουμε την ιστορία όχι μόνο ως μάθημα, αλλά ως εμπειρία και πηγή έμπνευσης. Μέσα από τη δημιουργία μας, δώσαμε τη δική μας «φωνή» σε ένα πρόσωπο που εξακολουθεί να συγκινεί βαθιά, στη Μεσολογγίτισσα Μάνα. Τίποτα από όλα αυτά δεν θα ήταν δυνατό χωρίς την ουσιαστική συμβολή της φιλολόγου μας κυρίας Αγγέλη και τη στήριξη της κυρίας Βασιλικής Μαραγιάννη, τις οποίες ευχαριστούμε θερμά! Κλείνοντας, αυτό το βιβλίο αποδεικνύει πως η ιστορία δεν μένει κλειδωμένη στις σελίδες ενός σχολικού βιβλίου, αλλά μπορεί να ξαναζωντανέψει μέσα από τη ματιά των μαθητών. Η ποίηση του Σολωμού, η δημιουργικότητα των παιδιών και η συλλογική προσπάθεια όλων ένωσαν το παρελθόν με το παρόν με έναν μοναδικό τρόπο! Και αν έπρεπε να κρατήσουμε μια εικόνα από όλο αυτό, θα ήταν η δύναμη μιας γενιάς μαθητών που κατάφερε να μετατρέψει την ιστορία σε λόγο, συναίσθημα και δημιουργία και έτσι, να την ξαναφέρει μπροστά μας ζωντανή, σαν να συμβαίνει τώρα. Προσωπικά, θεωρώ ότι μέσα από αυτό το βιβλίο καταφέραμε όχι μόνο να γνωρίσουμε καλύτερα ένα σημαντικό ιστορικό γεγονός, αλλά και να το νιώσουμε πιο κοντά μας, σαν κάτι που δεν ανήκει απλώς στο παρελθόν, αλλά μας αφορά και μας εμπνέει σήμερα. Καλοτάξιδο ας είναι αυτό το βιβλίο, επετειακή έκδοση για τα 200 χρόνια από την ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου! 
Σημείωση: το παρόν κείμενο εκφωνήθηκε από τη γράφουσα κατά την παρουσίαση του βιβλίου που πραγματοποιήθηκε στο 2ο Γυμνάσιο Αγρινίου. Τη βιβλιοπαρουσίαση οργάνωσαν μαθητές/-τριες του Γ1 και Γ3. Επιμέλεια power point Σπύρος Κολοβός.
